Warmtepomp: welke oplossing past bij uw woning?

Een warmtepomp is één van de meest besproken verduurzamingsmaatregelen van dit moment. Door warmte uit de buitenlucht, bodem of ventilatielucht te benutten, kan een woning met veel minder aardgas of zelfs volledig zonder aardgas worden verwarmd. Dit verlaagt de CO₂-uitstoot en kan de energiekosten aanzienlijk verminderen.

Toch is een warmtepomp niet voor iedere woning de juiste keuze. Het type warmtepomp, het benodigde vermogen en de haalbaarheid hangen af van de isolatie van de woning, het afgiftesysteem, het energieverbruik en uw toekomstplannen. Een verkeerde keuze kan leiden tot een hoger elektriciteitsverbruik, comfortklachten of een onnodig hoge investering.

Bij EP-CHECK verkopen wij zelf geen warmtepompen. Daardoor kunnen wij onafhankelijk beoordelen welke oplossing technisch én financieel het beste bij uw woning past.

Hybride of volledig elektrisch?

De meeste woningeigenaren kiezen tussen een hybride warmtepomp en een all-electric warmtepomp.

Een hybride warmtepomp werkt samen met de bestaande cv-ketel. De warmtepomp verzorgt het grootste deel van de verwarming, terwijl de cv-ketel alleen bijspringt tijdens koude winterdagen of voor het verwarmen van tapwater. Voor veel bestaande woningen is dit de meest eenvoudige en betaalbare stap richting verduurzaming.

Een all-electric warmtepomp vervangt de cv-ketel volledig. De woning wordt volledig elektrisch verwarmd en ook het tapwater wordt door de warmtepomp verzorgd. Hiervoor is meestal een goed geïsoleerde woning, lage temperatuurverwarming en voldoende ruimte voor een boilervat nodig.

Lucht-water, bodem of ventilatiewarmtepomp

Er zijn verschillende soorten warmtepompen.

Een lucht-waterwarmtepomp haalt warmte uit de buitenlucht en is veruit de meest toegepaste oplossing in bestaande woningen. De investering is relatief beperkt en de installatie is vaak goed uitvoerbaar.

Een bodemwarmtepomp haalt warmte uit de bodem via een gesloten of open bron. Dit systeem levert een hoog rendement en een stabiele werking, maar vraagt een aanzienlijk hogere investering en is vooral interessant bij nieuwbouw of ingrijpende renovaties.

Een ventilatiewarmtepomp gebruikt de warmte uit de afgevoerde ventilatielucht. Dit systeem wordt vooral toegepast in goed geïsoleerde woningen met een mechanisch ventilatiesysteem en levert doorgaans een beperkter verwarmingsvermogen.

Niet alleen het vermogen is belangrijk

Veel mensen vragen zich af hoeveel kilowatt hun warmtepomp moet zijn. Hoewel het vermogen belangrijk is, is dit slechts één onderdeel van een goed ontwerp.

Een warmtepomp moet passen bij de warmtebehoefte van de woning. Die wordt bepaald door onder andere:

• de isolatie van dak, gevel, vloer en glas
• de grootte van de woning
• het ventilatiesysteem
• het werkelijke energieverbruik
• de gewenste binnentemperatuur
• het type verwarmingssysteem

Een te kleine warmtepomp zorgt ervoor dat de cv-ketel of elektrische bijverwarming vaker moet inschakelen. Een te grote warmtepomp schakelt juist te vaak aan en uit, wat het rendement en de levensduur negatief kan beïnvloeden.

Is vloerverwarming verplicht?

Nee. Een veelgehoord misverstand is dat een warmtepomp alleen werkt met vloerverwarming.

Ook bestaande radiatoren kunnen geschikt zijn, mits zij voldoende warmte kunnen afgeven bij een lagere aanvoertemperatuur. In sommige woningen is het vervangen van enkele radiatoren voldoende, terwijl in andere woningen vloerverwarming of speciale lage temperatuur-radiatoren de beste oplossing zijn.

Een goede berekening voorkomt dat onnodig complete verwarmingssystemen worden vervangen.

Isoleren of eerst een warmtepomp?

Vaak is het verstandig om eerst de woning beter te isoleren voordat een warmtepomp wordt geplaatst.

Door dak-, vloer-, gevel- of glasisolatie neemt de warmtevraag af. Hierdoor kan soms worden gekozen voor een kleinere, goedkopere warmtepomp met een hoger rendement.

In sommige woningen is een hybride warmtepomp juist een logische eerste stap, waarna aanvullende isolatiemaatregelen later worden uitgevoerd. De beste volgorde verschilt per woning.

Geluid en plaatsing

De buitenunit van een lucht-waterwarmtepomp produceert geluid. Daarom is de plaats van de buitenunit belangrijk.

Bij de installatie moet rekening worden gehouden met de wettelijke geluidseisen, de afstand tot de erfgrens, de ligging van slaapkamers en de plaats van ramen en terrassen. Een goede positionering voorkomt geluidsoverlast voor uzelf en uw buren.

Elektrische aansluiting en meterkast

Een warmtepomp vraagt meer elektriciteit dan een traditionele cv-ketel. Daarom is het verstandig om vooraf te controleren of de meterkast geschikt is.

Bij sommige woningen is een uitbreiding naar een driefasenaansluiting noodzakelijk, vooral wanneer ook elektrisch wordt gekookt, een laadpaal aanwezig is of een volledig elektrische warmtepomp wordt geplaatst.

Zonnepanelen en een warmtepomp

Warmtepompen en zonnepanelen vormen vaak een goede combinatie. Een deel van de benodigde elektriciteit kan dan zelf worden opgewekt, waardoor de energiekosten verder dalen.

Wel is het belangrijk om rekening te houden met het seizoensverschil. Een warmtepomp gebruikt juist veel elektriciteit in de winter, terwijl zonnepanelen de meeste stroom in de zomer produceren.

Onafhankelijk advies

De keuze voor een warmtepomp is maatwerk. Helaas worden woningen regelmatig voorzien van een systeem dat niet optimaal aansluit bij de woning of de wensen van de eigenaar.

Bij EP-CHECK beoordelen wij onafhankelijk of een warmtepomp geschikt is, welk type het beste past en welke isolatiemaatregelen eventueel eerst verstandig zijn. Daarbij kijken wij niet alleen naar de investering, maar ook naar comfort, energiebesparing, terugverdientijd, subsidie en het verwachte energielabel.

Zo krijgt u een eerlijk en onderbouwd advies, zodat u een investering doet die ook op de lange termijn de juiste keuze blijkt.